Gazeteciler Toplumun Hafızasıdır

Her toplumun bir hafızası vardır; kimileri bu hafızayı kitaplarda, kimileri arşivlerde saklarken, bazıları da yaşananları kaleme alır, fotoğraflar, haber yapar. İşte gazeteciler, bu hafızanın canlı bekçileri, toplumun aynasıdır. Onlar, geçmişi unutmamamız, bugünleri doğru görmemiz ve yarınlara ders çıkarmamız için sürekli kaydeder, sorgular ve aktarırlar.

Gazetecilik sadece haber vermek değildir; aynı zamanda tarih yazmaktır. Gümüşhane’deki köy okullarında, 1950’lerde öğretmenlerin elleriyle su kanalı açtığı ve çocuklarına örnek olduğu öyküler, gazetecilerin kaydına geçmese unutulup gidebilirdi. Bugün hâlâ köylerde anlatılan bu hikâyeler, gazetecilerin nesilden nesile aktardığı değerler sayesinde yaşar. Benzer şekilde, Yusuf Kullukçu’nun yaylada çocukken yaşadığı fedakârlık ve köy halkına sunduğu yardımlar, gazeteciler tarafından kayda geçirilmiş olmasaydı, unutulmuş olurdu.

Toplum hafızasının canlı kalması, gazetecinin vicdanına, gözlemine ve emeğine bağlıdır. Bugün okuduğumuz bir köşe yazısı, yarının tarih kitabına not düşülmüş olabilir. Gazeteciler, sadece “olayı” değil, olayın arkasındaki insanı da yazar; bir annenin evlat acısını, bir öğretmenin öğrencisine duyduğu sevgiyi, bir esnafın haksızlığa karşı direnişini… Örneğin, Gümüşhane Lisesi’nden mezun olan bir öğrenci, yıllar sonra kendi köyüne okul yaptırdığında, gazeteciler bu hikâyeyi kayda geçirdi; böylece bir başarı öyküsü toplum hafızasında yer buldu.

Gazeteciler, bazen sessiz kahramanlardır. 2020’de yaşanan pandemi sürecinde sağlık çalışanlarının özverili mücadelesini, köylerde tarlasında çalışmaya devam eden yaşlıların direncini, şehirlerde gönüllü olarak kurulan yemek dağıtım ağlarını kayda geçiren gazeteciler, toplumun gözden kaçan kahramanlarını görünür kıldılar. Aynı şekilde, köylerde veya kasabalarda yapılan küçük ama anlamlı hizmetler —temizlik kampanyaları, köy yollarının açılması, yaşlılara destek— gazeteciler sayesinde hatırlanır ve değer görür.

Ve unutulmamalıdır ki gazeteciler sadece haberci değil, aynı zamanda vicdan bekçisidir. Siyasi baskılar, ekonomik zorluklar ya da gündelik hayatın koşturmacası, gazetecilerin görevini asla gölgeleyemez. Çünkü toplumun hafızası, ancak doğru, tarafsız ve cesur bir kalemin emekleriyle korunur.

Gümüşhane’nin ve bölgemizin tarihi, yerel gazetecilerin kaleminde yaşar. Yusuf Sadık’ın köylerdeki öğretmenlik anılarını kayda geçiren köşe yazıları, köy halkının fedakârlık hikâyelerini canlı tuttu. Aynur Zorlukaya’nın genç yaşta yönetime atılma hikâyesi, gazetecilerin gözlemleri sayesinde kamuoyuna ulaştı ve ilham kaynağı oldu. Onlar sayesinde bir köydeki dayanışma, bir şehirdeki kültürel miras ve bir ülkenin tarihi nesiller boyunca unutulmaz.

Gazeteciler, toplumun gözden kaçan yönlerini, sessiz çığlıklarını ve unutulmaya yüz tutmuş değerlerini kayda geçirir. Onlar sayesinde küçük ama anlamlı hikâyeler büyür, toplumun kolektif hafızasında yer bulur. Bizler, onların emeğini takdir etmek ve korumakla yükümlüyüz; çünkü bir toplumu ayakta tutan en değerli şey, unutulmamış tarihidir.

Yusuf Sadık, Eğitimci, Yazar, Gazeteci, Demokrat Gümüşhane Gazetesi GYY